30’undan sonra meslek değiştiren kadınların hikayesi: ProjectPost30

Belli bir yaştan sonrasında meslek değişiklik yapmak isteyen bayanlar için bir cesaret deposu olan ProjectPost30’un kurucusu Gökşen Çalışkan projeyi  “toplumsal bir medya projesi” olarak tanımlıyor. 

30’undan sonrasında meslek değiştiren bayanların öyküsünü dinleyebildiğiniz ve Gökşen Çalışkan’ın proje çerçevesinde hazırladığı blog yazılarına ulaşabildiğiniz ProjectPost30, ziyaretçilerinin hayatlarına dokunmayı amaçlıyor.

 

 

Tİ: ProjectPost30’u bizlere birazcık anlatır mısınız? 

GÇ: ProjectPost30, 30lu yaşlarından sonrasında kariyerlerine değişik kulvarlarda devam etme sonucu alan ya da aynı anda birden fazla mesleği icra eden bayanların hikayelerinin paylaşılmış olduğu bir medya projesi. Bu haliyle hem kişisel hem de ustalaşmış ilgi alanlarım olan iki mevzunun kesiştiğini söyleyebilirim. Bu ilgi alanlarından biri, iş yaşamında kadının güçlenmesi, diğeri ise medya.

30’dan sonrasına odaklanmamın sebebi, 20li yaşların iş yaşamında tecrübe etme yanılma süreci için daha kabul edilebilir görülmesi. 30lar ve sonrası, 20’lerde verdiğimiz kararların meyvelerini toplamaya başladığımız ve sıfırdan bir kariyere geçiş yapmanın nispeten daha zor olduğu, başka bir ifadeyle daha fazlaca cesaret gerektirdiği yaşlar.

Bugün bir çoğumuz 20’li yaşlarımızda eğitim ve kariyerimize yaptığımız yatırımın geri dönüşünü alabilmek adına, mutlu olmasak da varolan işlerimizde hayatımızın büyük bölümünü geçirmek zorunda kalabiliyoruz. Okul, iş ve aile oluşturmak derken;  yaşamdan ne istediğimizi ya da istemediğimizi farketmek bir çok vakit 30’larımızdan ilkin olmuyor. Görünürde tam “herşeyi yoluna koyduk” derken, asla beklenmedik anlarda içimize bir kurt düşüyor ve hayatlarımızın anlamını sorgulamaya başlıyoruz.

Bu sorgulamalardan hareketle ProjectPost30 tek bedene fazlaca kariyer sığdıran bayanların hikayelerinin podcast formatında paylaşılmış olduğu bir proje olarak hayata geçti. Değişiklik için başlangıcı 30lar olarak belirlesem de, ucu elbet açık.

ProjectPost30 vasıtasıyla dinleyeciler hem değişik meslek grupları ve o mesleklere geçiş için lüzumlu altyapı hakkında data alabiliyor, hem de artıları ve eksileriyle değişiklik sürecinin hangi etmenlerden oluştuğunu daha net görebiliyorlar. ProjectPost30’la değişiklik için hayatında bir tutam ilhama gerekseme olan yada önünde bir örnek olsa bir ihtimal birazcık daha cesaret gösterebilecek kişilere erişmeye çalışıyorum.

Proje fikri iyi mi aklınıza geldi?  

ProjectPost30 dünyanın iki değişik ucunda yaşayan, 30lu yaşlarının başlangıcında benzer varoluşsal sıkıntılar yaşamaları ve bulundukları ülkelerde benzer toplumsal sorunları gözlemlemeleri haricinde pek ortak noktaları olmayan iki arkadaşın email formundaki mektuplaşmalarının esin verdiği bir proje aslen. Fazlaca değişik meslek alanlarına haiz olmamıza karşın birbirimizi anlamayı, şu an yaptıklarımızın üzerine neler katabileceğimizi tartıştığımız yazışmaların bir çıktısı diyebilirim.

Bu iletişime paralel olarak  en eski ve yakın dostlarımdan birinin de aynı dönemde fazlaca başarıya ulaşmış olduğu işinde bazı problemler yaşaması ve yaşamı süresince aynı işi yapmak zorunda mı kalacağı mevzusundaki endişeleri, yakın çevreme birazcık daha dikkatli bakmamı sağlamış oldu.

Şubat ayının sonunda bir pazar gecesi ilkin Feysbuk, arkasından LinkedIn ve Twitter profillerime bir not düştüm. Böylece kariyerlerinde köklü değişime giden bayanları araştırmaya koyuldum. Başlangıçta yalnızca kişisel websitem için bir yazı yazma ya da uzun vadeli olarak bu görüşmeleri bir kitaba dönüştürme hedefiyle yola çıkmıştım.

Toplumsal medyadaki paylaşımların çarpan etkisiyle, düşündüğümden fazlaca kısa sürede fazlaca fazla sayıda insana erişme imkanı buldum.

Ileti atan kişiler yalnızca hikayesi olan ve paylaşmak isteyen bayanlar değildi ayrıca. Bu hikayeleri nerede, iyi mi dinleyeceğini ya da okuyacağını bilmek isteyenlerden de fazlaca geri dönüş geldi. Hal bu şekilde olunca, tek bir blog yazısının bu ihtiyaca yanıt veremeyeceğini, kitap yazmanın ise sadece uzun solukta insanlara yarar sağlayacak bir ürüne dönüşeceğini hissettim. Aldığım geri dönüşlerin yarattığı bu heyecanla bir an ilkin birşeyler orta çıkarmak istedim.

Amatör bir ruhla hızla görüşmelere başladım, eş zamanlı olarak proje için bir websitesi hazırladım. Hazırlıklar sürerken, ustalaşmış hayatım da yoğun şekilde devam etmiş olduğu için yaptığım görüşmeleri çözmek fazlaca zaman alacaktı. O yüzden hem zamandan tutum, hem de fazlaca sık gördüğümüz bir format olmadığı için tecrübe etmek adına, hikayeleri podcast şeklinde paylaşmaya ve her hikayeyi de kısa bir metinle özetlemeye karar verdim. Bununla beraber haftada bigün, proje için blog yazısı da yazmaya çalışıyorum. Bu yazılar çoğunlukla ProjectPost30’a dokunacak şekilde, izlediklerimden, okuduklarımdan yada gittiğim etkinliklerden esinlenerek ortaya çıkıyor.

Simgesel de olsa bayanların kuvvetlenmesine bireysel çapta bir katkı olması adına birkaç haftalık yoğun çalışmanın arkasından ProjectPost30’u 8 Mart’ta yayına almayı başardım. Bu yıl 8 Mart Çarşamba gününe denk geliyordu, o tarihten bu yana da hikayeleri her hafta Çarşamba günü paylaşmaya devam ediyorum.

Projenin başarmak istediği şey nedir?

ProjectPost30’u bir “toplumsal medya projesi” değil fakat  “toplumsal bir medya projesi” olarak tanımlamak hoşuma gidiyor. Toplumsal girişimcilik boyutunda düşünmek için fazlaca erken fakat bu proje, bir fazlaca insanoğlunun hayatına dokunan toplumsal bir mevzuya öykü anlatımı ve deneyim paylaşımı kanalıyla değinerek, çözüm önerileri sunmayı ve esin vermeyi amaçlıyor.

Farklılıkların derinleştirilmeye çalışmış olduğu, ülkelerin ve kişilerin birbirlerini ötekileştirdiği günümüz dünyasında, eğer bir değişiklik ve dönüşüm istiyorsak, tüm farklılıklarına karşın bizi buluşturan ortak noktalara odaklanmamız icap ettiğini düşünüyorum. Dönüşüm için de hikayelere ve ortak hedeflere ihtiyacımız var.

Eğitim ve iş yaşamı geçmişi, sosyo-ekonomik koşulları, inancı ya da ideolojisi ne olursa olsun, gerek kariyerinde değişime giden, gerek değişik meslek dallarını aynı anda icra eden ve onları dinleyen, hayatlarında değişiklik arayan insanoğlu ProjectPost30 yardımıyla ortak bir zeminde buluşabiliyorlar.

Sanırım ProjectPost30’un başarmasını istediğim de bu ortak noktalardan hareketle oluşan bağlantıları kuvvetlendirmek ve derinleştirmek. Bu yüzden daha fazlaca kişiye, daha somut çıktılarla dokunabileceği şekilde gelişmesini hayal ediyorum.

Bilhassa bayanları hedeflemenizin sebebi nedir? 

30larla beraber o zamana kadar yaptıklarımızı sorgulamak ve geleceğimize ilişkin kaygı duymak yalnızca bayanlara özgü değil elbet.Hatta projeye esin veren azca ilkin bahsettiğim yazışmalar da benimle bir adam dostum içinde geçiyor.

Sadece ProjectPost30’un başlangıçta bayanları hedef almasının temel sebebi, bizlerin köklü değişimler için erkeklere kıyasla birazcık daha cesarete ve teşviğe gerekseme duymamız. Hikayeleri dinlediğiniz vakit farkedeceksiniz; kariyerinde değişime gitmek isteyen bir fazlaca hanım, serüvenlerinde hayallerinin önüne taş koymak isteyen bir fazlaca insanla karşılaşıyor.

Benzer durumlardaki erkeklere toplumun verdiği tepkinin aynı bulunduğunu düşünmüyorum.

Eşitsizliğin hem hanım hem de erkeklerdeki zihniyet ve davranış değişimi olmadan ortadan kalkması pek mümkün değil ne yazık ki. Değişiklik ise sadece daha fazlaca örnek görerek, bu örnekleri paylaşarak ve çoğaltarak mümkün.

Bu sebeple ProjectPost30 ilk olarak bayanları hedef alıyor.

Hanımefendilere odaklanmamın bir öteki sebebi, ustalaşmış hayatımda da bayanların güçlenmesi alanındaki projelere dahil olmam. Şu zamana kadar daha kurumsal çatılar altında sürdürdüğüm emekleri bireysel bir katkıyla da desteklemek istedim.

Fakat ilerleyen dönemde bu platformun kadın-erkek her insanın deneyimine açık olmasını arzu ediyorum. Projeden haberdar olan tanıdığım ya da tanımadığım insanlardan aldığım tepkiler de birazcık bu yönde. Eğer eşitlik istiyorsak dışlamaktan kaçınmak daha anlamlı.

Orta vadede hem değişiklik öyküsünü paylaşmak isteyen erkeklerle; hem de eşi, sevgilisi ya da bir başka yakını değişiklik yaşayan ve onunla beraber süreci birebir deneyimleyen erkeklerle görüşme planım var.

Proje dinleyiciler ve okuyucular üstünde iyi mi bir tesir bırakıyor?

ProjectPost30’u hayata geçirirken ve her hafta birşeyler paylaşırken iyi mi coşku yaşıyorsam,  gerek projenin konuğu olanlardan gerek bir halde ulaşıp dinleyenlerden aldığım dönüşler, onların da  benzer heyecanlar yaşadıklarını gösteriyor. Sanırım bu işe devam etmenin en büyük motivasyonu bu pozitif yönde geri bildirimler.

En başta “acaba tek yönlü bir iş mi yapıyorum” sorusunu sormuştum kendime. Dinleyenler konuklardan data alıyor, kendi hayatlarında paralellikler görüp esin alacakları noktalara odaklanıyorlar. Bununla beraber asla bilmedikleri bir alanı merak edip, araştırmaya başlıyorlar. Bu aşamada konukların dinleyicileri harekete geçiren ya da en azından düşünmeye sevkeden bir misyonu var.Bunu aldığım derhal her geri bildirimde hissediyorum.

Peki bu etkileşimin öte tarafında, öykü anlatanlar açısından projenin tesiri ne oluyor, beni birazcık da bu meraklandırıyordu.

Sonrasında bigün, söyleşilerden birinin arkasından bir konuğumdan şöyleki bir ileti aldım: “Gökşen, aslen doğası gereği her ne kadar konuk olarak tek taraflı bir katkı sağlıyormuşumuz şeklinde görünse de, bu söyleşi yaşadığım değişimin anlamıyla ve bana yansımasıyla ilgili yine bol miktarda düşünüp, süreçle ilgili sorular sormama vesile oldu.”

Sanırım duymak istediğim tam da bu şekilde bir cevaptı. Hakkaten yalnızca dinleyiciler değil, serüvenini paylaşanlar açısından da öğretici bir süreç bulunduğunu görmek fazlaca keyifli.

Bunun da ötesinde birbirinin öyküsünü dinleyen konuklarımın ortak fikirler, ortak projeler çevresinde yine buluştuklarını görüyorum, duyuyorum. ProjectPost30’u aşan işbirliklerine ya da arkadaşlıklara bu kadar kısa sürece vesile bulunduğunu bilmek de ayrı bir luk deposu.

Project Post 30’un gelecekte başka bir platforma, ürüne dönüşmesini ön görüyor musunuz? Yoksa projeyi şimdidki haliyle mi muhafaza edeceksiniz? 

Şu anda hikayeler ProjectPost30 sitesi üstünden yayınlanıyor ve toplumsal medya hesapları vasıtasıyla yaygınlaştırılıyor. Gayem öykü anlatımlarını ne formatta olursa olsun sürdürülebilir kılmak ve bununla beraber bir komünite yaratmak.

Bir işe başlamadan bilgileri tam olarak görmeniz bir çok vakit mümkün olmuyor. Üstüne çalıştıkça ve daha çok düşündükçe bir fazlaca noktayı, fırsatı ve doğal eksiklikleri de farkediyorsunuz. Yayına başlayalı fazlaca kısa vakit oldu, fakat değişik tavsiyeler ve teklifler şimdiden gelmeye başladı.

Mühim olan fazlaca tekrara düşmeden, projenin sürdürülebilir halde gelişmesini sağlamak.

Mesela projenin Podcast olarak devam edip etmeyeceği sorusuyla karşı karşıya kalıyorum bu aralar. Eğer lüzumlu altyapıyı sağlayabilirsem podcastteki doğallığı kaybetmeden bir video projesi olarak devam ettirmeyi arzu ediyorum.

Ek olarak bunu bir komünite yaratma projesi olarak düşündüğüm için yalnızca online değil, offline platformlarda da bir araya gelmek mevzusunda bazı talepler almaya başladım. Bunun için de birkaç fikrim var. Ümit ederim zaman içinde hayata geçirebileceğim.

Bir başka plan ise, bir tek değişiklik yaşayanlarla değil, bu mevzuda değişik temalarda ustalaşmış destek veren uzmanlara da erişme ve onlarla söyleşi gerçekleştirmek. Kariyer değişiminin ya da birden fazla işle meşgul olmanın insan hayatındaki ve psikolojisindeki etkilerini daha derin ele almak isterim.

Son olarak benzer hikayeleri olan yabancılarla da iletişimdeyim. Şu an tamamı Türkçe olan projeye onları en uygun ne şekilde dahil edebilirim, onu araştırıyorum.

Öne çıkan hikayelerden kısa örnekler verebilir misiniz?

Açıkçası hiçbir hikayeyi ötekinin önüne koyamıyorum, zira her birinde onları emsalsiz kılan noktalar var. Fakat şunu söyleyebilirim ki toplumsal bilimler eğitimi alıp, bu alanda kariyerlerine başlamış bayanların daha teknik nitelikler gerektiren mesleklere yönelmesi dikkat çekiyor. Bununla beraber alışılmadık, daha azca malum alanlarda kariyer sahibi olmak da merak uyandırıyor. Hikayelerin öne çıkmasında ve daha fazlaca kişiye ulaşmasında konukların toplumsal medya kullanım alışkanlıklarının da tesiri oluyor elbet.

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir